Derk Oosterheert

Voor WWII

Derk werd in 1917 als zoon van Hindrik en Zwaantje Cornelia Oosterheert – Prummel.

Hindrik (26) en Zwaantje (28) trouwden op 2 juli 1910 in Veendam. Hindrik verdiende de kost als pianostemmer, later als pianohandelaar en koopman.
Ze kregen de volgende kinderen:
Theo Johan, geboren 21 december 1915 in Groningen
Derk, geboren 13 april 1917 in Groningen

Hindrik en Zwaantje scheidden op 18 februari 1925.

Theo (bouwkundig opzichter) trouwt Marijke Schilderop op 18 december 1942 in Groningen. Theo overlijdt op 31 januari 1967 in Groningen, waar hij werkte als architect.

Derk (verkoper) stapt in het huwelijksbootje met Margaretha Hermina de Jonge op 26 mei 1944 in Groningen.

Moeder Zwaantje Cornelia overlijdt op 4 april 1963 in Groningen.

Derk Oosterheert

Hij werkte als chef van de maatafdeling bij Peek & Cloppenburg. Samen met zijn vrouw woonde hij in de Bankastraat op nummer 10a.

Bankastraat, Groningen

Daarnaast was Derk in de oorlog lid van de Landelijke Organisatie voor hulp aan Onderduikers (L.O.). Deze organisatie is eind 1942 opgericht door Tante Riek (mevrouw Kuipers-Rietberg) en Ds Slomp. Veel verzetsgroepen hebben zich aangesloten bij de L.O.

Dat zijn ondergronds werk gevaarlijk was, zal hij ongetwijfeld geweten hebben. Hij werd opgepakt op 13 juni 1944 en een maand later zat hij in Kamp Amersfoort, dat lag aan de zuidrand van Amersfoort (vlakbij Leusden). In eerste instantie was het een kazerne, maar in 1941 werd het een transitkamp (Durchgangslager) voor doorsturen van gevangenen naar Duitsland.

Derk werd begin oktober 1944 naar Meppen, Duitsland, overgebracht. Uiteindelijk kwam hij terecht in concentratiekamp Bergen-Belsen, waar hij stierf op 9 februari 1945.

Concentratiekamp Bergen-Belsen

Bergen-Belsen was een concentratiekamp in de buurt van Hannover, Duitsland. In eerste instantie was het een kazerne met oefenterrein (vanaf 1935), sinds juni 1940 werd het oefenterrein gebruikt als krijgsgevangenkamp. Vele Russen, Polen, Belgen en Fransen, verzetsstrijders en Joden uit heel Europa hebben hier gezeten, veelal overleden aan dysenterie en vlektyfus, veroorzaakt door de erbarmelijke omstandigheden (open lucht, geen sanitaire voorzieningen, zelfgemaakte tenten en kuilen in de grond).

Sinds 1943 is het kamp overgenomen door de S.S. (paramilitaire organisatie van de Nazi’s en werd het een concentratiekamp. Tot de bevrijding in 1945 zaten er voornamelijk krijgsgevangenen en Joden. Velen stierven door ziekte, ondervoeding en uitputting. In de laatste maanden van de oorlog, van januari tot april 1945 stierven circa 35.000 mensen in het kamp. In totaal zijn in dit kamp meer dan 70.000 mensen omgekomen.

Het kamp werd na de oorlog platgebrand i.v.m. het hoge risico op besmetting met tyfus en de vele aanwezige luizen.

Opdat wij nooit vergeten…


Bronnen:
http://www.allegroningers.nl
http://www.verzetsmuseum.org
http://www.geni.com
http://www.wikipedia.org

Roelf Hulzebos, overlijdt op 4 februari 1945

Gezin Hulzebos

Roelf werd geboren op 5 november 1882 in Westerlee als zoon van Harm Hulzebos (arbeider, later voerman) en Reina Wageman. Harm en Reina waren getrouwd op 29 juni 1882 in Scheemda, Roelf was hun eerste kindje.

Geboorteakte Roelf

Vervolgens kreeg Roelf broertjes en zusjes:
Tonnechien, geboren 16 september 1884 in Westerlee
Martje, geboren 13 september 1886 in Veendam
Frouwtje, geboren 22 juli 1891 in Veendam
Harmina Reintina, geboren 19 april 1896 in Veendam

Tonnechien trouwt op 8 oktober 1904 in Oude Pekela met de dan 24 jarige Esra Korte, plaatwerker uit Morige. Tonnechien overlijdt op 26 januari 1973.

Huwelijksakte Tonnechien en Esra

Roelf huwt Lukkina Bronsema op 15 februari 1908 in Oude Pekela. Roelf is dan schipper.

Huwelijksakte Roelf en Lukkina

Frouwtje vindt haar partner in Nanno Dijk, arbeider, 24 jaar bij de sluiting van het huwelijk op 5 september 1914, dat in Nieuwe Pekela plaatsvindt. Frouwtje overlijdt op 27-jarige leeftijd op 25 oktober 1918 in Nieuwe Pekela.

Huwelijksakte Frouwtje en Nanno

Nanno trouwt haar zuster Martje op 28 mei 1920. Martje overlijdt op 24 juni 1975.

Huwelijksakte Martje en Nanno

De jongste, Harmina Reintina, trouwt Willem Renke Holvast (kantoorbediende) uit Oude Pekela. Het huwelijk wordt gesloten op 3 mei 1917 in Nieuwe Pekela. Harmina Reintina overlijdt op 11 juli 1969.

Huwelijksakte Harmina Reintina en Willem

Vader Harm overlijdt als hij 82 jaar is, op 3 januari 1941 in Nieuwe Pekela. Zijn vrouw Reina sluit haar ogen definitief op 20 november 1945, in Oude Pekela.

Het gezin van Roelf en Lukkina

Na het huwelijk in februari 1908 wordt drie maanden later wordt hun eerste geboren:
Harm, geboren op 11 mei 1908 in Oude Pekela, overleden op 15 december
1913 in Wildervank
Trijntje, geboren op 7 mei 1909 in Oude Pekela
Hilko, geboren op 13 september 1910 in Stadskanaal, overlijdt op 22 juni
1925 in Groningen
Reint, geboren op 11 oktober 1911 in Stadskanaal, overlijdt op 25 februari
1929 in Nieuwe Pekela
Reina, geboren in februari 1915 in Emmen, overleden op 12 mei 1915
Reina, geboren op 23 maart 1916 in Ter Apelkanaal
Harmina, geboren op 9 juli 1917 in Musselkanaal
Lukkina, geboren op 24 maart 1919 in Sappemeer

Harm overlijdt op 15 december 1913 in Wildervank als hij 5 jaar is.

Roelf is schipper tot zeker 1919, daarna wordt arbeider als beroep vermeld om vervolgens in 1929 caféhouder te zijn. Het schip, dat het gezin bevoer, heette Lukkiena.


Hij overlijdt (als schipper) op 4 februari 1945 in Groningen. Hij reed op het fietspad langs het Van Starkenborghkanaal, toen hij niet snel genoeg ruimte maakte voor Duitse militairen. Als gevolg daarvan werd hij doodgeschoten.


Bronnen:
http://www.allegroningers.nl
http://www.delpher.nl

Beschieting tram bij Drachten 3 februari 1945

Organisation Todt

In het Friese Smallingerland werkten arbeiders gedwongen voor de Duitsters, voor Organisation Todt (OT). Dit was een Duitse bouwmaatschappij, opgericht door Rijksminister Fritz Todt en door hem opgericht in 1933. Na de val van nazi-Duitsland werd de organisatie opgeheven op 8 mei 1945. De organisatie hield zich bezig met bouw van verdedingswerken en het herstel van door luchtaanvallen beschadigde verbindingen.

Zo was de organisatie verantwoordelijk voor de Atlantikwall, een verdedigingslinie, die liep van Noorwegen via Denemarken, Duitsland, Nederland en België naar Frankrijk tot de grens van Spanje, meer dan 5.000 kilometer lang.

In eerste instantie werden vrijwillige en dienstplichtige Duitsers ingezet. Aan het eind van de oorlog waren dit van Duitse zijde oudere of gehandicapte soldaten uit de Wehrmacht.
Vanaf 1942 waren er dwangarbeiders en krijgsgevangenen uit Nederland tewerkgesteld voor de OT, in totaal circa 60.000 burgers.

Zwarte dag 3 februari 1945

Op die dag zaten meerdere mannen in de tram van de NTM (Nederlandse Tram Maatschappij). In Drachten werd de tram beschoten door geallieerde vliegtuigen. Hierbij kwamen Willem van Dijken (37), Harmen Meiboom (47), Lambertus Harmannus Schoenmakers (18) en Bernardus Harms (46) om het leven.

Willem van Dijken

Willem is de zoon van Johannes van Dijken (1858-1938) en Nieske Dieterman (1874-1940). Johannes en Nieske krijgen, na hun huwelijk in 1894, de volgende kinderen:
Elizabeth, geboren en overleden 1894 in Garmerwolde
Elisabeth, geboren 1895 in Garmerwolde
Jacobus, geboren en overleden 1896 in Garmerwolde
Jacobus, geboren 1898 in Groningen
Pieter, geboren 1900 en overleden 1901 in Groningen
Pieter, geboren 1901 en overleden 1957 in Groningen
Jan, geboren 1904 in Groningen
Albert, geboren 1905 in Noorddijk en overleden 1965 in Groningen
Willem, geboren 1907 in Groningen en overleden 1945 in Drachten
Egbertje, geboren 1909 in Groningen
Meindert, geboren 1911 in Groningen

Willem was chauffeur. Hij is getrouwd met Janke Snijder op 25 september 1930 in Groningen. Hij erkende bij het huwelijk Antonius, geboren te Groningen op 22 april 1927. Willem staat vermeld als magazijnknecht.
Hij is begraven op de Zuiderbegraafplaats in Groningen.

Harmen Meiboom

Harmen ziet het levenslicht op 6 september 1897 in Sneek in het gezin van Wieger Meiboom en Kornelia Martens Bakker.
Het echtpaar Wieger en Kornelia kregen kinderen:
levenloos meisje, doodgeboren 1896 in Sneek
Harmen, geboren 1897 in Sneek en overleden 1945 in Drachten
Pietje, geboren 1900 in Sneek

Harmen (kantoorbediende) trouwt op 24 mei 1938 in Groningen met Tetje Johanna Geertruida Terpstra, een 41-jarige Drentse, die overlijdt op 29 november 1943 in Groningen. Er zijn geen kinderen gevonden van dit echtpaar. Ook Harmen is op de Zuiderbegraafplaats in Groningen begraven.

Bernardus Harms

Bernardus ouders heetten Geert Harms en Wietske Vels. Hij werd geboren op 5 juni 1898 in Hemmen, gemeente Haren. Zijn enige zus was Maria, geboren 1906 in Hoornschedijk, Haren

Bernardus trouwt op 29 mei 1922 als scheepstimmerman met Trijntje Buurmeijer, 29 jaar ervoor geboren in Nieuw Scheemda. Zij overlijdt op 2 januari 1935 in Groningen, waarna Bernardus op 12 augustus 1935 hertrouwt met Rienkje de Vos, 33 jaar, geboren in Langezwaag. Bernadus heet dan scheepsklinker te zijn.
Bij zijn overlijden staat revolverklinker als beroep bij hem vermeld (arbeider, die met luchtdrukrevolver klinkwerk doet). Bernardus is op de Noorderbegraafplaats in Groningen begraven.

Lambertus Harmannus Schoenmakers

Hij werd geboren in het gezin van Johannes Lambertus Schoenmakers en Martha van Dokkumburg op 22 juni 1926 in Groningen, een half jaar na het huwelijk van zijn ouders. Verdere informatie over zijn ouders ontbreekt helaas.
Lambertus was tabakswerker. Zijn laatste rustplaats is op de Zuiderbegraafplaats in Groningen.

___________________________________________________________________________

Bronnen:
http://www.allegroningers.nl
http://www.alledrenten.nl
http://www.allefriezen.nl
http://www.wikipedia.nl
http://www.archieven.nl
http://www.spittenvoordevijand.nl
http://www.eenlaatstesaluut.nl
http://www.graftombe.nl

Schiermonnikoog 1941

Bommen

Op 8 januari 1941 vielen er bommen op 3 huizen aan de Langestreek op Schiermonnikoog. Anderhalf jaar later, op 28 juli 1943, is er een bombardement op twee plaatsen: langs de Badweg en aan de Middenstreek. Er komen dan 12 eilanders om het leven.

Deze blog gaat over het eerste bombardement. De bommen zijn afkomstig van Amerikaanse en Engelse geallieerde vliegtuigen. De bedoeling was dat ze de bommen boven Duitsland afwerpen. Ze worden onderschept door Duitse jagers en daarom is het  belangrijk om de zware lading zo snel mogelijk kwijt te raken, om wendbaarder te worden. Volgens de regels moeten de bommen boven zee worden gedropt. Ze laten het vaste land achter zich, maar bevinden zich boven de Waddenzee. Als er opdracht gegeven wordt om de luiken te openen en de bommen vallen, komen deze, met desastreuze gevolgen, op Schiermonnikoog terecht.

gebombardeerde woning 1

Overledenen 8 januari 1941

Bij het bombardement in de avond, rond 21.00 uur, van 8 januari 1941 kwamen Mensina Draaijer (71), Catharina Louisa Draaijer (43) en haar moeder Wietske Carst (67), Grietje Luitsen Kruisinga (70) en Janna Schaafsma (47) om het leven. Ze vierden gezamenlijk de verjaardag van Catharina Louisa Draaijer. Wie waren deze mensen?

Mensina Draaijer

Mensina zag het levenslicht op 8 september 1869 als dochter van Lambertus Harmens Draayer (stuurman) en Tietje/Sietje Wiebes Kuiper. Ze was ongehuwd.

Wietske Carst

Ze werd geboren op 26 oktober 1873 op Schiermonnikoog, haar ouders zijn Benjamin Geerts Carst (stuurman) en Trientje Hilman. Als ze 22 jaar is, trouwt ze met Herman Draayer, 28 jaar oud en zeeman (13 mei 1896). Hij is de broer van Mensina (hierboven). Ze verhuisden op 23 juli 1896 naar Amsterdam, waar ze de ouders werden van Lambertus (geboren 24 februari 1897), Catharina Louisa (geboren 8 januari 1898), Sietje Hermanna (geboren 20 oktober 1902), Geert (geboren 17 januari 1905) en Herman (26 mei 1907). Ze woonden aan Ring 3, Kadijk 2, Kattenburgkruisstraat 14, van Swinderenstraat 31B 2-hoog, Commelinstraat 5 3-hoog en Ingogostraat 2 3-hoog.
Op 26 april 1910 vertrok het gezin naar de Heemraadssingel 300 in Rotterdam. Daar werd Christina geboren op 30 maart 1916.
Als beroep van Herman is kapitein zeeman vermeld. Hij overleed op 11 juni 1928 aan de Voorstraat 7 in Egmond aan Zee. Wietske en haar oudste dochter keerden terug naar Schiermonnikoog.

20180902_171753

Catharina Louisa Draaijer

Als oudste dochter van Herman en Wietske is ze geboren in Amsterdam op 8 januari 1908. Ze verhuisde in 1910 mee naar Rotterdam en bleef lang bij haar moeder wonen. Van 24 april tot en met 22 augustus 1933 heeft ze als dienstbode gewoond aan de Van Dussenstraat 18B in Rotterdam. Hiervan is geen hard bewijs gevonden, maar vermoedelijk is ze, als ongehuwde dochter, bij haar moeder ingetrokken.

Grietje Luitsen Kruisinga

Deze dochter van Marten Thomas Kruisinga en Grietje Jans Teensma werd op de 10e september 1870 op Schiermonnikoog geboren. Ze was de bruid van zeeman Aan Sytze Karst  op 18 juli 1901.
Op 9 augustus 1902 werd hun zoon Ede Jeppe Karst geboren, gevolgd door Martha op 4 april 1906. Het gezin heeft enkele maanden aan de vaste wal gewoond in 1907, in Harlingen, maar vertrok na vier maanden weer naar Schiermonnikoog. Grietjes moeder was toen onderdeel van dit huisgezin.
Aan Sytze overleed op 26 augustus 1924 op Schiermonnikoog, toen hij inmiddels leeraar was aan de Zeevaartschool.

Zeevaartschool Schiermonnikoog

Janna Schaafsma

Op 7 februari 1893 werd Janna geboren in het gezin van Oene en Gezina Schaafsma-Fransbergen, hij metselaar, zij huisvrouw.
Voor zover bekend is Janna niet gehuwd geweest.


Bronnen:
http://www.allefriezen.nl
http://www.archief.amsterdam/indexen
http://www.stadsarchief.rotterdam.nl
http://www.familysearch.org
http://www.beeldbankgroningen.nl